> ## Documentation Index > Fetch the complete documentation index at: https://docs.primastem.com/llms.txt > Use this file to discover all available pages before exploring further. # PrimaSTEM i LOGO > PrimaSTEM to grafika żółwia z LOGO, tylko w rękach i bez ekranu. Każde pojęcie na pilocie i jego odpowiednik w LOGO. U podstaw PrimaSTEM leży idea [LOGO](https://pl.wikipedia.org/wiki/Logo_\(język_programowania\)). Ten język dla dzieci stworzyli Seymour Papert i jego współpracownicy w 1967 roku. W LOGO dziecko wpisuje polecenia, a żółw rysuje na ekranie. W PrimaSTEM dziecko kładzie żetony na pilocie, a drewniany robot z pisakiem rysuje na papierze. Bez klawiatury, bez ekranu, bez tekstu. Ta strona jest dla nauczycieli, którzy znają LOGO lub Scratch, i dla wszystkich, którzy chcą zrozumieć, co naprawdę robią żetony. ## Pojęcia na pilocie | Pojęcie | Na pilocie PrimaSTEM | W LOGO | | - | - | - | | Sekwencja | Żetony wykonują się od lewej do prawej w górnym rzędzie. Wskaźnik pary, która się wykonuje, miga, a potem gaśnie | polecenia jedno po drugim | | Polecenie | Naprzód, Wstecz, Lewo, Prawo, Pauza, Losowy ruch | `forward`, `back`, `left`, `right`, `wait` | | Parametr | Żeton z liczbą w tej samej parze: Naprzód + 200 | `forward 200` | | Wartość domyślna | Naprzód bez liczby = 150 mm, Lewo/Prawo bez liczby = 90° | | | Pętla | Żeton powtórzenia w parze: Naprzód + powtórzenie 4 | `repeat 4 [forward 150]` | | Procedura | Dolny rząd (5 par) to Funkcja. Wywołuje ją żeton „Funkcja” | `to shape ... end`, potem `shape` | | Procedura w pętli | Żeton „Funkcja” i żeton powtórzenia w jednej parze: Funkcja + powtórzenie 5 | `repeat 5 [shape]` | | Przekazanie wartości procedurze | Naprzód 100 przejeżdża 100 mm i zapamiętuje 100. Jeśli zaraz potem wywołasz Funkcję, w której stoi Naprzód bez liczby, ona też przejedzie 100. Zmień Naprzód przed kolejnym wywołaniem, a ta sama Funkcja narysuje figurę innej wielkości | podobnie jak `shape 100`, `shape 50` | | Rekurencja | Żeton „Funkcja” w dolnym rzędzie: funkcja wywołuje samą siebie, dopóki znowu nie naciśniesz ▶ Start | procedura wywołuje samą siebie | | Zmienne | Każde polecenie pamięta swoją ostatnią wartość: Naprzód, Wstecz, Lewo, Prawo i Pauza to pięć niezależnych zmiennych. Naprzód bez liczby przejedzie tyle samo, co poprzednie Naprzód | `make "step 200`, potem `forward :step` | | Arytmetyka na zmiennej | Naprzód + „+30”: dodaj 30 do zapamiętanej wartości i jedź | `make "step :step + 30 forward :step` | | Działania | + − × ÷ √ ^ na zapamiętanej wartości, od −5000 do 5000, liczby całkowite | `sum`, `difference`, `product`, `quotient`, `sqrt`, `power` | | Wartości ujemne | Wynik ujemny odwraca ruch: Naprzód −50 jedzie 50 mm do tyłu, Lewo −30 skręca w prawo o 30° | `forward -50` | | Losowość | Żeton powtórzenia z kostką (od 1 do 6 razy) i żeton „Losowy ruch” | `random 6` | | Pisak | Pisak w środku robota | `pendown` | | Debugowanie | Patrzymy na robota, znajdujemy zły żeton, wymieniamy go | poprawić wiersz | Każde polecenie ma własną zapamiętaną wartość: jeśli zmienisz Naprzód, Lewo się nie zmieni. Po wyłączeniu pilota wszystkie wartości wracają do domyślnych: 150 mm, 90°, 1 s dla Pauzy. Domyślny krok można zmienić na stałe żetonem serwisowym „Ustaw domyślną długość kroku dla mapy” (zobacz [Urządzenie i konfiguracja](https://docs.primastem.com/pl/usermanual.md)). Liczy dziecko. Robot dokładnie wykonuje program. ## Przykłady: ten sam program na pilocie i w LOGO Każdy przykład ma link. Otwiera on [symulator](https://simulator.primastem.com) z tym programem na pilocie i go uruchamia. ### Kwadrat Pilot: górny rząd Funkcja × 4. Dolny rząd: Naprzód 300, Prawo. ``` repeat 4 [forward 300 right 90] ``` [Uruchom w symulatorze](https://simulator.primastem.com/#top=cfun.r004\&fn=cfor.n300,crig\&s=l1047602\&r=300-600-0\&run) ![](https://mintcdn.com/primastem/JJYOYv4iGRFfXM5x/images/logo/square-board.svg?fit=max\&auto=format\&n=JJYOYv4iGRFfXM5x\&q=85\&s=79cc88bf5f7b5d4db9bb88061625c4ee) Program na pilocie ![](https://mintcdn.com/primastem/JJYOYv4iGRFfXM5x/images/logo/square-field.svg?fit=max\&auto=format\&n=JJYOYv4iGRFfXM5x\&q=85\&s=80dafb4920340e178692e358dd60a7e8) Co narysuje robot Dla dzieci w wieku 4–6 lat liczby można pominąć: Naprzód i Prawo bez liczb narysują kwadrat o boku 15 cm. ### Trójkąt równoboczny Pilot: górny rząd Funkcja × 3. Dolny rząd: Naprzód 400, Prawo 120. ``` repeat 3 [forward 400 right 120] ``` [Uruchom w symulatorze](https://simulator.primastem.com/#top=cfun.r003\&fn=cfor.n400,crig.n120\&s=l1047602\&r=250-623-30\&run) ![](https://mintcdn.com/primastem/JJYOYv4iGRFfXM5x/images/logo/triangle-board.svg?fit=max\&auto=format\&n=JJYOYv4iGRFfXM5x\&q=85\&s=e1a7c4eacf55cfa091359c276b48cf8e) Program na pilocie ![](https://mintcdn.com/primastem/JJYOYv4iGRFfXM5x/images/logo/triangle-field.svg?fit=max\&auto=format\&n=JJYOYv4iGRFfXM5x\&q=85\&s=b5f7f7a0e9200b4d766917fd10826ee7) Co narysuje robot Dlaczego 120, a nie 60? Robot skręca o kąt zewnętrzny. Trzy obroty razem muszą dać pełny obrót: 3 × 120 = 360. ### Gwiazda pięcioramienna Pilot: górny rząd Funkcja × 5. Dolny rząd: Naprzód 400, Prawo 144. ``` repeat 5 [forward 400 right 144] ``` [Uruchom w symulatorze](https://simulator.primastem.com/#top=cfun.r005\&fn=cfor.n400,crig.n144\&s=l1047602\&r=250-405-90\&run) ![](https://mintcdn.com/primastem/JJYOYv4iGRFfXM5x/images/logo/star-board.svg?fit=max\&auto=format\&n=JJYOYv4iGRFfXM5x\&q=85\&s=638a6cc4135538f1276327c727318a6e) Program na pilocie ![](https://mintcdn.com/primastem/JJYOYv4iGRFfXM5x/images/logo/star-field.svg?fit=max\&auto=format\&n=JJYOYv4iGRFfXM5x\&q=85\&s=ce0af54eb82b2fcda4555ea98890cce7) Co narysuje robot 5 × 144 = 720: robot obróci się dwa razy, a linia zamknie się w gwiazdę. ### Koło Pilot: górny rząd Funkcja × 36. Dolny rząd: Naprzód 25, Prawo 10. ``` repeat 36 [forward 25 right 10] ``` [Uruchom w symulatorze](https://simulator.primastem.com/#top=cfun.r036\&fn=cfor.n025,crig.n010\&s=l1047602\&r=438-307-90\&run) ![](https://mintcdn.com/primastem/JJYOYv4iGRFfXM5x/images/logo/circle-board.svg?fit=max\&auto=format\&n=JJYOYv4iGRFfXM5x\&q=85\&s=d2e2fb9200c7e1741fc8e48c85c8f803) Program na pilocie ![](https://mintcdn.com/primastem/JJYOYv4iGRFfXM5x/images/logo/circle-field.svg?fit=max\&auto=format\&n=JJYOYv4iGRFfXM5x\&q=85\&s=14e18317e2c052773793cf82140b5340) Co narysuje robot Koło to wielokąt z wieloma krótkimi bokami: 36 × 10° = 360°. ### Kwadratowa spirala (zmienna i arytmetyka) Pilot: górny rząd Naprzód 30, Funkcja × 20. Dolny rząd: Prawo, Naprzód +30. ``` make "side 30 forward :side repeat 20 [ right 90 make "side :side + 30 forward :side ] ``` [Uruchom w symulatorze](https://simulator.primastem.com/#top=cfor.n030,cfun.r020\&fn=crig,cfor.a030\&s=l1047602\&r=450-465-0\&run) ![](https://mintcdn.com/primastem/JJYOYv4iGRFfXM5x/images/logo/spiral-board.svg?fit=max\&auto=format\&n=JJYOYv4iGRFfXM5x\&q=85\&s=1bedc4d6ad929e9edeffd61c84a62a7c) Program na pilocie ![](https://mintcdn.com/primastem/JJYOYv4iGRFfXM5x/images/logo/spiral-field.svg?fit=max\&auto=format\&n=JJYOYv4iGRFfXM5x\&q=85\&s=c02f85a2d5a0c8efa2c11a9a850bca1c) Co narysuje robot Naprzód 30 ustawia zapamiętaną wartość. Przy każdym uruchomieniu funkcji „+30” wydłuża bok o 30 mm: 60, 90, 120 i tak dalej. Pierwsze Naprzód 30 resetuje wartość, więc jeśli znowu naciśniesz ▶ Start, wyjdzie ta sama spirala. ### Sześciokąt (kąt przez dzielenie) Pilot: górny rząd Prawo 360, Prawo ÷6, Funkcja × 6. Dolny rząd: Naprzód 200, Prawo. ``` make "angle 360 / 6 repeat 6 [forward 200 right :angle] ``` [Uruchom w symulatorze](https://simulator.primastem.com/#top=crig.n360,crig.d006,cfun.r006\&fn=cfor.n200,crig\&s=l1047602\&r=350-232-39\&run) ![](https://mintcdn.com/primastem/JJYOYv4iGRFfXM5x/images/logo/hexagon-board.svg?fit=max\&auto=format\&n=JJYOYv4iGRFfXM5x\&q=85\&s=e22c8101803d42d659e8cf7654bf9a0c) Program na pilocie ![](https://mintcdn.com/primastem/JJYOYv4iGRFfXM5x/images/logo/hexagon-field.svg?fit=max\&auto=format\&n=JJYOYv4iGRFfXM5x\&q=85\&s=fd10410c3cecd4ea9360633b81bdeeee) Co narysuje robot Prawo 360 wykonuje pełny obrót i zapamiętuje 360. Prawo ÷6 dzieli zapamiętaną wartość i skręca o 60°. W funkcji Prawo bez liczby znowu bierze 60°. Dwa obroty na początku zmieniają tylko to, w którą stronę patrzy robot przed rysowaniem; figura pozostaje sześciokątem. Pilot dzieli w liczbach całkowitych i odrzuca resztę. Żeby figura się zamknęła, dziel 360 przez liczbę, przez którą dzieli się ono bez reszty: 3, 4, 5, 6, 8, 9, 10, 12. Na przykład 360 ÷ 7 da 51°, a siedmiokąt nie zamknie się o 3°. Więcej rysunków: [Przykłady rysunków](https://docs.primastem.com/pl/mathdrawings.md). ## Czym PrimaSTEM różni się od LOGO PrimaSTEM obejmuje podstawy grafiki żółwia z LOGO. Niektóre rzeczy działają inaczej i tak zostało to zaprojektowane: * **Jedna para to jedno polecenie i jedna wartość.** W parze pól leży polecenie i najwyżej jedna wartość: liczba, powtórzenie lub działanie. Dlatego program przeczyta nawet czterolatek. * **Nie ma warunków (`if`).** Program za każdym razem wykonuje się tak samo. Losowość dają tylko kostka i Losowy ruch. * **Funkcja nie ma nazwanych parametrów.** Wywołuje się ją z powtórzeniem i bierze wartości ustawione przed wywołaniem (zobacz tabelę wyżej). * **Długość programu:** 6 par w głównym rzędzie, 5 w Funkcji. * **Pisak wkłada się ręką**, gdy dziecko chce, żeby robot rysował. Gdy dziecko wyrośnie z pilota, ten sam robot działa ze [Scratchem](https://scratch.primastem.com). ## Co przeczytać * [Seymour Papert](https://en.wikipedia.org/wiki/Seymour_Papert), *Mindstorms: Children, Computers, and Powerful Ideas*, 1980. * [Przewodnik dla nauczyciela](https://docs.primastem.com/pl/teachersguide.md): lekcje od pierwszego programu do arytmetyki. * [Przewodnik do nauki. Książka 1](https://docs.primastem.com/pl/book-1/book-1.md): 12 lekcji dla dzieci od 4 lat. This documentation is built and hosted on [Mintlify](https://mintlify.com), a developer documentation platform.